rubrieken

Natuurlijk | Kwabaal

Zeldzame Kwabaal

huist op Vinkeveen

 “Alsof je een tijger in het wild tegenkomt.” Zo omschrijft duiker Rick van Dijk uit Vinkeveen de ontmoeting met de zeldzame kwabaal, waarvan er nog een aantal op de Vinkeveense Plassen ‘huizen’. De vis lijkt qua uiterlijk op een paling, maar is te onderscheiden door de de gemarmerde print over het 55 centimeter lange lijf en de tastdraad bij zijn bek. 

Hoewel deze vissoort wereldwijd vrij vaak voorkomt, is zij in Nederland zeldzaam. “Er zijn de laatste vijf jaar slechts zeven meldingen gedaan,’’ vervolgt Rick. “De kans dat je hem ziet is behoorlijk klein.” De kwabaal, ook wel Lota Lota genoemd, is een zoetwatervis die zijn hele leven in het zoete water doorbrengt. De jonge dieren zijn bijna zwart. Als hij ouder wordt, krijgt hij een herkenbaar marmerpatroon met een gevlekte rug en een geelachtige buik.

Als je verder kijkt dan je neus lang is, en zoekt op plekken waar je het niet verwacht, kun je prachtige ontdekkingen doen.
Rick van Dijk

Voedsel

De kwabaal voedt zich voornamelijk met insectenlarven, kreeftachtigen of kleine vissen. De volwassen vissen eten ook baarsjes. “Ze jagen voornamelijk in de ochtend- en de avondschemering,’’ vertelt Rick. “Overdag schuilen ze graag onder stenen of in holtes.’’ Hoewel duiker Rick de zeldzame kwabaal niet vaak ziet, weet hij wel steeds beter waar hij hem moet zoeken. “Er huist een kwabaal onder de stenen bij de zwemtrap aan Eiland 4 waar jaarlijks ruim dertigduizend duikers afdalen om hun duik te maken,’’ onthult hij. ,,Als je verder kijkt dan je neus lang is, en zoekt op plekken waar je het niet verwacht, kun je prachtige ontdekkingen doen.’’

Mysterieus paarritueel

De kwabaal houdt van wat kouder water. Ook voor zijn voortplanting is dat essentieel. ,,De alen paren ergens in januari en februari als de temperatuur tussen de nul en de vier graden is,’’ vervolgt de duiker. ,,De kwabaal wordt wel de meest vruchtbare vissoort genoemd: per vrouwtje worden ca. 600.000 gelige eieren per kg lichaamsgewicht afgezet.” Toch zijn de omstandigheden voor het overleven van de kwabaal hier niet ideaal. Hoe dat precies kan, is bij de duikers nog onduidelijk. Wat wel bekend is, is dat de snoek, de snoekbaars, de Europese meerval, de baars, de paling, de regenboog- en beekforel als mogelijke vijanden van de kwabaal genoemd worden.

De duikers van Project Baseline willen meer over deze bijzonder vis te weten komen. Daarom zijn zij een actie gestart om de vis in kaart te brengen. Ze roepen duikers op om melding te maken van het zien van de kwabaal en de locatie door te geven. Een volgende stap wordt het plaatsen van ‘huisjes’. “We gaan voor de kwabaal aantrekkelijke plekken maken van houten platen of dakpannen,’’ zegt Rick. “Het is de bedoeling dat de vis eronder kan zwemmen, maar dat we van bovenaf het huisje kunnen openen om af en toe foto’s te maken. Zo kunnen we zijn gedrag beter observeren.’’ De duikers hopen er dan ook achter te komen waar op de Vinkeveense Plassen de voortplanting geschiedt. “Dat is toch nu toe ook nog een raadsel,’’ stelt Rick. “Als we dat weten, weten we wellicht ook wat we kunnen doen om de voortplanting te stimuleren en de populatie te vergroten.”

per vrouwtje worden ca. 600.000 gelige eieren per kg lichaamsgewicht afgezet
kwabaal

Rick van Dijk stond ook in het AD Groene Hart met zijn verhaal over de kwabaal. Lees dat verhaal hier

Geen reactie's

Geef een reactie